← Fiches pratiques📚 Fiche pratique · Torolàlana
🚫
Licenciement & rupture du contrat
Fandroahana & fanapahana fifanarahana
Procédure renforcée, indemnités, attestation provisoire — connaissez vos droits en cas de rupture.
Dingana nohamafisina, onitra (indemnités), taratasy fanamarinana vonjimaika — fantaro ny zonao amin'ny fanapahana ny fifanekena.
Art. 43-57 — Loi n°2024-014 ⚠️ Procédure renforcée.
⚠️ Nohamafisina ny dingana.
Un licenciement qui ne respecte pas la procédure prévue par le Code du travail, la convention collective ou le règlement intérieur est considéré comme particulièrement abusif (art. 39) et peut donner lieu à des dommages-intérêts fixés par la juridiction compétente. Ne signez rien sous pression.
Ny fandroahana izay tsy manaraka ny dingana voalazan'ny Lalàna momba ny asa, ny fifanarahana iombonana na ny fitsipika anatiny dia heverina ho tena tsy ara-drariny (And. 39), ary mety hahazoana onitra izay ho tapaky ny fitsarana mahefa. Aza manao sonia amin'ny fanerena na ataon'olona an-tery.
📋 Procédure obligatoire.
📋 Dingana tsy maintsy arahina.
Convocation écrite à l'entretien préalable
Fiantsoana (an-taratasy) hanao dinika mialoha
L'employeur doit vous convoquer par écrit à un entretien préalable. La convocation doit préciser l'objet, la date, l'heure et le lieu. Délai minimum : 3 jours ouvrables.
Ny mpampiasa dia tsy maintsy mampiantso anao an-tsoratra amin'ny dinika mialoha ny fandroahana (EPL). Ny taratasy fiantsoana dia tsy maintsy manondro mazava ny antony, ny daty, ny ora ary ny toerana. Farafahakeliny : telo (3) andro fiasana.
Entretien préalable — droit d'assistance
Dinika mialoha — Zo hitondra olona hanampy
Lors de l'entretien, vous avez le droit d'être assisté par une personne: un représentant du personnel ou un délégué syndical de votre choix. Ne venez jamais seul.
Mandritra ny dinika, manana zo hitondra olona iray hanampy anao amin'ny fiarovan-tena ianao, na solontenan'ny mpiasa na delege sendikaly nofidianao. Aza mandeha irery na oviana na oviana.
Notification écrite de la décision.
Fampahafantarana an-tsoratra ny fanapahan-kevitra.
La décision de licenciement doit être notifiée par écrit, avec les motifs précis. Une attestation provisoire de travail doit être remise dès la notification (nouveau en 2024).
Ny fanapahan-kevitra fandroahana dia tsy maintsy ampahafantarina an-tsoratra miaraka amin'ny antony mazava tsara tsirairay. Misy taratasy fanamarinana vonjimaika tsy maintsy omena anao avy hatrany amin'ny fampahafantarana (vaovao 2024).
Préavis & indemnités.
Fampandrenesana mialoha sy onitra.
La durée du préavis dépend de votre ancienneté et de votre groupe professionnel (Décret n°2007-009) : voir le tableau ci-dessous. L'employeur peut se dispenser de vous faire effectuer le préavis en vous versant immédiatement une indemnité égale à la rémunération et aux avantages que vous auriez perçus pendant sa durée. Indemnité de licenciement pour motif économique : 10 jours de salaire par année complète d'ancienneté, plafonnée à 6 mois (art. 48). Indemnité compensatrice de congés payés.
Miankina amin'ny fahaelana tamin'ny asa sy ny vondrona matihanina misy anao ny faharetan'ny fampandrenesana mialoha (Didim-panjakana laharana 2007-009) : jereo ny tabilao eto ambany. Afaka manafaka ny tenany tsy hampiasa anao mandritra ny fampandrenesana mialoha ny mpampiasa, amin'ny fandoavana avy hatrany onitra mitovy amin'ny karama sy ny tombontsoa ho azonao nandritra izany fotoana izany. Onitra fandroahana noho ny antony ara-toe-karena : karama 10 andro isaky ny taona feno niasana, voafetra ho 6 volana farafahabeny (And. 48). Onitra solon'ny fialan-tsasatra andraisan-karama tsy nositrahana.
⏳ Durée du préavis (CDI) : Décret n°2007-009.
⏳ Faharetan'ny fampandrenesana mialoha (CDI) : Didim-panjakana laharana 2007-009.
| AnciennetéFahaelana tamin'ny asa | Groupe 1Vondrona 1 | Groupe 2Vondrona 2 | Groupe 3Vondrona 3 | Groupe 4Vondrona 4 | Groupe 5Vondrona 5 |
|---|
| Moins de 8 joursLatsaky ny 8 andro | 1 jour1 andro | 2 jours2 andro | 3 jours3 andro | 4 jours4 andro | 5 jours5 andro |
| Moins de 3 moisLatsaky ny 3 volana | 3 jours3 andro | 8 jours8 andro | 15 jours15 andro | 1 mois1 volana | 1 mois1 volana |
| Moins de 1 anLatsaky ny 1 taona | 8 jours8 andro | 15 jours15 andro | 1 mois1 volana | 1 mois et demi1 volana sy tapany | 3 mois3 volana |
| Plus de 1 anMihoatra ny 1 taona | 10 jours10 andro | 1 mois1 volana | 1 mois et demi1 volana sy tapany | 2 mois et demi2 volana sy tapany | 4 mois4 volana |
| Plus de 3 ansMihoatra ny 3 taona | Plus 2 jours par année de service, dans la limite totale indiquée à la ligne suivante.Ampiana 2 andro isaky ny taona niasana, ao anatin'ny fetra feno voalaza amin'ny andalana manaraka. |
| Plus de 5 ans (limite totale)Mihoatra ny 5 taona (fetra feno) | 1 mois1 volana | 1 mois et demi1 volana sy tapany | 2 mois2 volana | 3 mois3 volana | 6 mois6 volana |
Jours calendaires (et non ouvrables), un mois compte pour 30 jours. Ces durées sont des minimums : le contrat ou la convention collective peuvent les augmenter, jamais les réduire.
Andro mitohy (fa tsy andro fiasana), ary 30 andro ny volana iray. Faran'ny kely ireo faharetana ireo : afaka ampitomboina ny fifanarahana na ny fifanarahana iombonana, fa tsy azo ahena mihitsy.
🗂️
Quel est votre groupe ?
Vondrona fiasana inona no misy anao ?
Groupe 1 : M1-1A, M2-1B. Groupe 2 : OS1-2A, OS2-2B, OS3-3A, OP1A-3B. Groupe 3 : OP1B-4A, OP2A-4B, OP2B-5A, OP3-5B. Groupe 4 : ingénieurs, techniciens supérieurs, cadres exerçant un commandement. Groupe 5 : cadres supérieurs commandant d'autres cadres. Pour toute autre catégorie, vérifiez votre convention collective ou demandez conseil à l'Inspection du travail ou à FI.SE.MA.
Vondrona 1 : M1-1A, M2-1B. Vondrona 2 : OS1-2A, OS2-2B, OS3-3A, OP1A-3B. Vondrona 3 : OP1B-4A, OP2A-4B, OP2B-5A, OP3-5B. Vondrona 4 : injeniera, teknisianina ambony, mpitantana manana fahefana mifehy. Vondrona 5 : mpitantana ambony mifehy mpitantana hafa. Raha sokajy hafa no misy anao dia hamarino ao amin'ny fifanarahana iombonana na manontania ny Fitsirihana ny Asa na ny FI.SE.MA.
Art. 2 — Décret n°2007-009📬
Départ du préavis et droits pendant le préavis
Fanombohan'ny fampandrenesana mialoha sy zo mandritra azy
Le préavis court à compter du jour où l'autre partie a reçu la notification écrite. Si elle refuse la lettre, l'affichage à l'emplacement des avis au personnel vaut notification. Pendant le préavis, vous avez droit à une journée de liberté par semaine, prise globalement ou en heures, pour chercher du travail, et à une attestation provisoire d'emploi remise à la notification. Pas de préavis en cas de faute lourde, ni en période d'essai sauf accord des parties.
Mihanta amin'ny andro nahazoan'ny faritra hafa ny fampahafantarana an-tsoratra ny fampandrenesana mialoha. Raha mandà ny taratasy izy, ny fametrahana azy amin'ny toerana fanaovana ny filazana ho an'ny mpiasa dia mitovy amin'ny fampahafantarana. Mandritra ny fampandrenesana mialoha dia manana zo amin'ny andro maimaim-poana iray isaky ny herinandro ianao, azo raisina tonta na amin'ny ora, hitadiavana asa, ary amin'ny taratasy fanamarinana vonjimaika momba ny asa omena rehefa ampahafantarina. Tsy misy fampandrenesana mialoha raha tena meloka mafy, na mandritra ny fotoam-pitsapana raha tsy misy fifanarahana.
Art. 4, 5, 6 et 8 — Décret n°2007-009 · Art. 37 et 38 — Loi 2024-014📜
Un décret toujours valable
Didim-panjakana mbola manan-kery
Le Décret n°2007-009 du 9 janvier 2007 date d'avant le Code du travail de 2024, mais il reste valide : les décrets et arrêtés d'application antérieurs à la Loi 2024-014 demeurent en vigueur en attendant les nouveaux textes qui les modifieront.
Teraka talohan'ny Lalàna momba ny asa 2024 ny Didim-panjakana laharana 2007-009 tamin'ny 9 janoary 2007, kanefa mbola manan-kery izy: mitoetra ho mihatra ny didim-panjakana sy ny fanapahan-kevitry ny minisitra fampiharana teraka talohan'ny Lalàna 2024-014 mandra-pisian'ny lahatsoratra vaovao hanova azy.
Décret n°2007-009 du 09/01/2007🚫 Licenciements interdits.
🚫 Fandroahana voararan'ny lalàna.
🤰
Femme enceinte & congé maternité.
Vehivavy bevohoka sy fialan-tsasatra amin'ny fiterahana.
L'employeur ne peut pas licencier une salariée dont la grossesse est constatée médicalement, sauf pour un motif légitime, une cause réelle et sérieuse sans aucun lien avec la grossesse. Le congé de maternité ne peut pas être considéré comme une cause de rupture du contrat. Un licenciement lié à la grossesse peut être contesté auprès de l'Inspection du travail, puis devant le tribunal du travail.
Tsy azon'ny mpampiasa atao ny mandroaka vehivavy mpiasa izay voamarina ara-pitsaboana fa bevohoka, afa-tsy raha misy antony ara-dalàna sy tena misy ary lehibe, tsy mifandray mihitsy amin'ny fitondrana vohoka. Ny fialan-tsasatra hiterahana dia tsy azo raisina ho antony hanapahana ny fifanarahana. Raha mifandray amin'ny fitondrana vohoka ny fandroahana dia azo atao ny mifaninana amin'izany eo anoloan'ny Fitsirihina ny Asa, avy eo eo anoloan'ny Fitsarana momba ny Asa.
And. 140 sy 143 — Lalàna 2024-014✊
Délégués & représentants syndicaux.
Delege sendikaly sy solontenan'ny mpiasa.
Le licenciement d'un délégué du personnel doit être soumis à la décision de l'Inspecteur du travail, rendue sous 60 jours ouvrables. Cette protection couvre aussi les anciens délégués pendant 6 mois après leur mandat, et les candidats dès le dépôt de leur candidature et jusqu'à 3 mois après le scrutin.
Ny fandroahana solontenan'ny mpiasa dia tsy maintsy atolotra ho an'ny fanapahan-kevitry ny Mpitsirika momba ny Asa, izay tsy maintsy raisina ao anatin'ny 60 andro fiasana. Mihatra amin'ireo solontena taloha koa izany fiarovana izany mandritra ny 6 volana aorian'ny fahataperan'ny andraikitra, sy amin'ireo mpandray anjara amin'ny fifidianana, manomboka eo amin'ny fametrahana ny kandidatiny ka hatramin'ny 3 volana aorian'ny fifidianana.
And. 221 — Lalàna 2024-014🏥
Maladie & accident du travail.
Aretina sy loza azo avy amin'ny asa.
Le contrat de travail est suspendu pendant l'arrêt de travail consécutif à un accident du travail ou à une maladie professionnelle (art. 31). Un licenciement décidé à cause de l'état de santé, ou pendant cette suspension, est très contestable, mais chaque situation dépend du motif invoqué et des protections applicables. Ne signez rien et contactez sans attendre l'Inspection du travail ou FI.SE.MA.
Ajanona ny fifanekena arak'asa mandritra ny fialan-tsasatra noho ny aretina vokatry ny asa na loza nahazo ny mpiasa tamin'ny fotoam-piasana (And. 31). Mety hamaly mafy ny fandroahana noho ny toe-pahasalamana, na mandritra io fihantonana io, saingy samy hafa araka ny antony nambara sy ny fiarovana mihatra ny toe-javatra tsirairay. Aza manao sonia na inona na inona, ary mifandraisa faingana amin'ny Fitsirihana ny Asa na ny FI.SE.MA.
And. 31 — Lalàna 2024-014Mety tsy lavorary tanteraka ny dikan-teny Malagasy ka ialana tsiny mialoha. Eo am-panitsiana izany ny tompon'andraikitra. Mankasitraka feno anao amin'ny fandeferana!
Des questions ? Le JurisBot vous répond.Manana fanontaniana ? Hamaly anao ny JurisBot.
Posez vos questions juridiques en français ou en malagasy — réponse immédiate basée sur la Loi 2024-014.Manontania ara-dalàna amin'ny teny frantsay na malagasy — valiny avy hatrany mifototra amin'ny Lalàna 2024-014.